x
تبلیغات

Cisco Top Image

 

سرویس (Dynamic Host Configuration Protocol (DHCP پروتکلی در شبکه های کامپیوتری می باشد که کار مدیر شبکه را جهت تخصیص آدرس IP در شبکه آسان می نماید. بدون وجود این سرویس در شبکه، تخصیص آدرس IP و همچنین تنظیمات مربوط به Subnet Masks، Default Gateways و دیگر موارد به کاربران باید بصورت دستی انجام پذیرد که در شبکه های بزرگ این کار مشکل می باشد.

 

در یک شبکه بزرگ، وجود یک سرور با نقش DHCP لازم و ضروری می باشد، ولی در شبکه های کوچکتر و در بعضی از branch officeها، سرویس DHCP را می توان روی سوئیچ یا روتر راه اندازی نمود.


مطابق استاندارد RFC 2131 سرویس DHCP بر مبنای Client/Server ایجاد گردیده و وظیفه تنظیمات پارامترها به کلاینت هایی که می خواهند در بستر اینترنت کار کنند، را به عهده دارد.


کاربران در شبکه هایی که بر مبنای VLAN طراحی شده اند (یعنی NetID های مختلف در شبکه وجود دارد)، نیاز به سرویس DHCP دارند، نه اینکه سرویس روی یک سرور فیزیکی جداگانه باشد، بلکه این سرویس را می توان روی روتر نیز فعال نمود. بصورت پیش فرض، سیستم عامل موجود در سوئیچ های چند لایه سیسکو، شامل سرویس DHCP Server و Relay Agent می باشد.


سوئیچ های چند لایه (Distribution Multilayer Switches) که در نقاط توزیع استفاده می شوند، معمولا بعنوان مسیر دسترسی کاربران شبکه با VLAN های متفاوت به یکدیگر مورد استفاده قرار می گیرند. بنابراین سرویس DHCP را می توانیم به صورت مستقیم در دسترس سوئیچ های لایه توزیع قرار داد. (مطابق شکل زیر). در روش دیگر نیز می توان سرویس DHCP را به صورت مرکزی در سوئیچ های لایه توزیع تنظیم نمود که در این سناریو سوئیچ لایه توزیع وظیفه ارجاع درخواست DHCP کاربران به Server DHCP را به عهده دارد.


01 Implementing DHCP2

 

در این بخش می خواهیم مراحل تنظیمات سرویس DHCP را بیان نماییم.


02 Implementing DHCP2

 

 


در شکل فوق، ما یک روتر داریم که نقش DHCP Server را دارد. روتر و کامپیوتر کاربر با یک سوئیچ به یکدیگر متصل شده اند که هر دو پورت سوئیچ نیز در یک VLAN می باشد. ما از رنج آدرس IP 192.168.12.0 /24 برای کاربران استفاده می نماییم. ابتدا به تنظیمات Interface ها می پردازیم.


03 Implementing DHCP2


اکنون تنظیمات DHCP Server را انجام می دهیم.


04 Implementing DHCP2


از دستور ip dhcp pool برای ایجاد DHCP pool و اختصاص یک نام برای آن استفاده می کنیم. این DHCP pool از رنج آدرس IP 192.168.12.0 /24 استفاده می کند. در مرحله اول این تمام آن چیزی است که برای راه اندازی DHCP Server مورد استفاده می باشد. هیچ نیازی به Start کردن سرویس وجود ندارد، بلکه سرویس به صورت خودکار Start شده است.


ممکن است قابلیت DHCP بر روی دستگاه مورد نظر، با استفاده از دستور no dhcp server غیر فعال شده باشد:


05 Implementing DHCP2


با فرض اجرای دستور فوق، این کار باعث غیر فعال شدن قابلیت IP Helper-Address نیز خواهد شد. به عبارت دیگر اگر چه به صورت پیش فرض، پیکربندی یک روتر و یا سوئیچ به عنوان DHCP Server و IP Helper-Address فعال است، پیشنهاد می شود قبل از پیکربندی این قابلیت ها، از دستور زیر استفاده شود:


06 Implementing DHCP2


ما می توانیم از دستور ذیل جهت دیدن لیست IP های اختصاص داده شده به کاربران، استفاده نماییم.


07 Implementing DHCP2


عبارات درج شده در ستون Client-ID، بر اساس روترهای Cisco می باشد. این در حالیست که اگر چنانچه DHCP client مورد نظر از نوع مایکروسافتی باشد، رخداد زیر بوقوع خواهد پیوست:


08 Implementing DHCP2

 


09 Implementing DHCP2


در شکل فوق می بینیم که یک کلاینتی آدرس IP 192.168.12.2 را دریافت نموده است. در شبکه های عملیاتی می توانیم تنظیمات دیگری مانند Default Gateway, DNS Server را انجام دهیم.

تنظیمات مطابق شکل ذیل خواهد بود:


10 Implementing DHCP2


همانطور که مشاهده می کنید، ما آدرس 192.168.12.1 را با دستور default-router بعنوان Default Gateway برای کاربران در نظر گرفته ایم، همچنین دستور dns-server نیز برای معرفی DNS Server به کاربران مورد استفاده قرار می گیرد.


در بعضی مواقع لازم است که رنجی از آدرس های IP را کنار گذاشته و به کاربران اختصاص ندهیم، به عنوان مثال با فرمان ذیل آدرس IP 192.168.12.100 را کنار گذاشته ایم.


11 Implementing DHCP2


که با استفاده از دستور ip dhcp excluded-address این کار را انجام دادیم.
اگر بخواهیم رنجی از آدرس های IP را exclude نماییم از دستورات ذیل استفاده می کنیم.


12 Implementing DHCP2


شاید سئوال پیش بیاید که چطور می توانیم بازه زمانی نگهداری آدرس IP اختصاص داده شده به کاربران را تنظیم نماییم که برای تنظیم نمودن این بازه زمانی از دستور lease استفاده می کنیم.


13 Implementing DHCP2


بصورت پیش فرض این زمان یک روز می باشد.


اگر شما در شبکه از تجهیزات Wireless Access Points و یا VoIP phones استفاده می کنید، می توانید از گزینه "option" نیز برای اختصاص گزینه های بیشتر به این نوع تجهیزات استفاده نمائید. شکل ذیل را در نظر بگیرید.


14 Implementing DHCP2


Option 150 برای پیداکردن TFTP Server در تجهیزات Cisco IP phones استفاده می شود. با تنظیم خطوط فرمان فوق، آدرس IP 192.168.12.200 را بعنوان TFTP server به IP phones معرفی کرده ایم.
اگر کلاینت از DHCP Server آدرس IPدریافت کرده باشد و بخواهیم این آدرس را بصورت دستی برای کلاینت تنظیم نمائیم، باید مطابق شکل ذیل عمل کنیم.

 

DHCP# clear ip dhcp binding 10.0.10.4

 

همچنین شما می توانید تمام آدرس IP های اختصاص داده شده به کاربران را بصورت یکجا از لیست DHCP Server حذف نمائید.


15 Implementing DHCP2


برای تنظیم کردن اختصاص آدرس IP بصورت manual، ابتدا باید یک host pool ایجاد نمائیم. سپس آدرس IP مورد نظر را وارد نموده و نهایتا client identifier یا همان مشخصه کلاینت (شبیه Mac Address با دوبیت اضافه در ابتدای آدرس) را به آن معرفی نمائیم. از این پس وقتی کلاینت درخواست را به DHCP Server ارسال نماید، IP مورد نظر به کلاینت اختصاص پیدا خواهد کرد.


16 Implementing DHCP2


بعضی از کلاینت ها از سیستم عامل Linux استفاده می کنند که شما می توانید با گزینه client’s MAC address آن ها را برای pool خود مشخص نمائید و آدرس IP را برای آنها اختصاص دهید. در این حالت بجای client-identifier از hardware-address استفاده می شود.


17 Implementing DHCP2


حال چگونه می توانیم درخواست تخصیص IP جدید خود را از طریق یکی از Interface های Cisco به DHCP Server ارسال نماییم.


18 Implementing DHCP2


شما می توانید از دستور show ip dhcp pool برای دیدن تنظیمات DHCP pool استفاده نمایید.


19 Implementing DHCP2


آدرس IP های کنار گذاشته شده در خروجی دستور show ip dhcp pool قابل مشاهده نمی باشد.


برای فعال سازی مشاهده فرایند DHCP در Cisco دستور ذیل را استفاده می کنیم.


20 Implementing DHCP2


حال این سوال مطرح است چگونه می توانیم روی یکی از Interface های روتر تنظیماتی انجام دهیم که درخواست اختصاص آدرس IP را به DHCP Server ارسال نماید.


شما می توانید از دستور ip address dhcp برای این منظور استفاده نمائید.

 

 

لینک های مرتبط با این مقاله:

  1. معرفی و پیکربندی سرویس DHCP در تجهیزات سوئیچینگ شرکت Cisco (قسمت اول)
  2. معرفی و پیکربندی سرویس DHCP در تجهیزات سوئیچینگ شرکت Cisco (قسمت سوم)